UNDP thúc đẩy hợp tác hỗ trợ ngành khí tượng thủy văn

Thời gian qua, Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) và Cục Khí tượng Thủy văn tiếp tục đẩy mạnh trao đổi, rà soát tiến độ các nội dung hợp tác, tập trung vào hoàn thiện thể chế, nâng cấp hạ tầng số, tăng cường năng lực chuyên môn và mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khí tượng thủy văn.

Theo các nội dung trao đổi, từ đầu năm, UNDP đã có văn bản chính thức về các cam kết hỗ trợ Cục Khí tượng Thủy văn với 4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, hỗ trợ hoàn thiện, sửa đổi các quy định liên quan đến chức năng, nhiệm vụ trong lĩnh vực khí tượng thủy văn là một trong những nội dung được ưu tiên triển khai.

Bên cạnh đó, UNDP hỗ trợ nâng cấp trang thông tin điện tử của Cục và nghiên cứu phát triển ứng dụng trên thiết bị di động, nhằm nâng cao khả năng cung cấp, khai thác thông tin khí tượng thủy văn. Công tác tổ chức Hội nghị quốc gia về khí tượng thủy văn cũng đã được hoàn thành vào tháng 6 với sự phối hợp của Cục và các đơn vị liên quan. Ngoài ra, UNDP tiếp tục phối hợp triển khai các hoạt động đào tạo, nâng cao năng lực và truyền thông trong lĩnh vực khí tượng thủy văn.

Đẩy nhanh hoàn thiện các quy định chuyên ngành

Đối với nội dung hỗ trợ sửa đổi các quy định về khí tượng thủy văn, đến nay, các bên đã hoàn thành Điều khoản tham chiếu (ToR) cùng bộ câu hỏi và yêu cầu phục vụ quá trình triển khai. Theo đánh giá, đây là nội dung có tính chuyên môn cao nên quá trình chuẩn bị được thực hiện tương đối kỹ lưỡng, hướng tới xây dựng một bộ tài liệu có tính toàn diện và khả năng áp dụng hiệu quả.

Nhóm công tác của Cục Khí tượng Thủy văn đã tích cực phối hợp với UNDP trong quá trình hoàn thiện các nội dung liên quan. UNDP đồng thời đề xuất sự tham gia của Tổ chức Nông lương Liên Hợp Quốc (FAO), nhằm bổ sung kinh nghiệm quốc tế, đặc biệt trong lĩnh vực quản lý rủi ro và ứng phó thiên tai.

FAO đã hoạt động tại Việt Nam từ năm 1976 và có nhiều kinh nghiệm hỗ trợ Việt Nam trong lĩnh vực nông nghiệp, quản lý rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu. Hiện tổ chức này đang triển khai giai đoạn 2 của một dự án về ứng phó thiên tai. Dự kiến trong tháng 10, dự án sẽ được Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt, qua đó tạo cơ sở pháp lý cho các hoạt động hợp tác tiếp theo.

Trong ngày 9/9, đại diện UNDP và FAO đã có cuộc trao đổi với lãnh đạo và cán bộ chuyên môn của Cục Khí tượng Thủy văn để thống nhất định hướng phối hợp. Theo kế hoạch, trong tuần này, UNDP sẽ tiếp tục hoàn thiện ToR, làm cơ sở triển khai quy trình lựa chọn chuyên gia trong nước tham gia thực hiện nhiệm vụ.

Nghiên cứu định hướng phát triển website và ứng dụng di động

Một nội dung khác đang được UNDP và Cục Khí tượng Thủy văn tập trung trao đổi là nâng cấp website và xây dựng ứng dụng di động. Đây được đánh giá là nhiệm vụ có yêu cầu cao cả về kỹ thuật lẫn chuyên môn, đòi hỏi phải xem xét đồng thời nhu cầu khai thác thông tin, hệ thống dữ liệu và năng lực hạ tầng công nghệ hiện có.

Để hỗ trợ quá trình này, UNDP đã mời một chuyên gia có kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ thông tin, tham gia tư vấn. Chuyên gia sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan để xác định phạm vi công việc, đánh giá hiện trạng hạ tầng và đề xuất phương án phù hợp với nhu cầu thực tế.

Việc thống nhất định hướng ngay từ giai đoạn đầu được cho là cần thiết nhằm tránh đầu tư phân tán, đồng thời bảo đảm các sản phẩm công nghệ sau khi được xây dựng có khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu và phục vụ hiệu quả hơn nhu cầu của cơ quan quản lý cũng như người sử dụng thông tin khí tượng thủy văn.

Mở rộng hợp tác quốc tế trong khí tượng thủy văn

Đối với hoạt động tổ chức Hội nghị quốc gia về khí tượng thủy văn, chương trình đã được triển khai thành công vào tháng 6. UNDP đánh giá cao các nội dung chuyên môn được trình bày tại hội nghị, trong đó đáng chú ý là báo cáo về hiện tượng El Niño và cách tiếp cận cảnh báo dựa trên tác động.

Đây cũng là hướng tiếp cận đang ngày càng được quan tâm trong công tác phòng, chống thiên tai, khi thông tin dự báo không chỉ dừng ở việc xác định hiện tượng thời tiết, mà hướng tới cung cấp thông tin về mức độ và phạm vi tác động có thể xảy ra đối với con người, cơ sở hạ tầng và các hoạt động kinh tế - xã hội.

Kết luận tại buổi họp, Phó Cục trưởng Cục KTTV Hoàng Đức Cường xác định đây là nhiệm vụ cấp thiết, có ý nghĩa quan trọng đối với việc đổi mới phương thức cung cấp thông tin khí tượng thủy văn. Yêu cầu các đơn vị liên quan khẩn trương chuyển từ trao đổi, thảo luận sang triển khai thực tế, bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả. Cục Khí tượng Thủy văn khẳng định tinh thần chủ động, sẵn sàng bố trí, bổ sung nguồn lực về nhân lực, kinh phí và hạ tầng trong phạm vi thẩm quyền để phối hợp với UNDP hoàn thành các sản phẩm, đáp ứng thiết thực nhu cầu của người dân và địa phương.

Ông giao Phòng Quản lý Dự báo chủ trì, phối hợp với Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia và các Đài KTTV nghiên cứu, triển khai đồng bộ bản tin số hóa theo hướng chuẩn hóa, hiện đại, tiệm cận thông lệ quốc tế nhưng phù hợp với nhu cầu, văn hóa và thói quen tiếp nhận thông tin của người Việt Nam. Đồng thời, rà soát các quy định pháp lý liên quan; trường hợp cần sửa đổi, bổ sung Thông tư, Nghị định hoặc Quyết định số 18 thì chủ động tham mưu, hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền theo thủ tục phù hợp. Giao Văn phòng Cục phụ trách công tác truyền thông; Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia phối hợp với Trung tâm Thông tin và Dữ liệu KTTV đồng chủ trì nghiên cứu, phát triển nền tảng Website và Ứng dụng (Web/App), bảo đảm đồng bộ về nội dung, dữ liệu và công nghệ. Các đơn vị tăng cường phối hợp, chủ động xử lý vướng mắc; những vấn đề chưa thống nhất phải kịp thời báo cáo Lãnh đạo Cục KTTV xem xét, quyết định.