Cục Khí tượng Thủy văn tổ chức họp thảo luận về công tác dự báo, cảnh báo mưa, lũ

Tại cuộc họp, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia đã báo cáo, phân tích tình hình thời tiết, diễn biến mưa và dự báo nguy cơ lũ trên các sông từ khu vực Bắc Trung Bộ đến Nam Trung Bộ. Theo nhận định, trong những ngày tới, mưa lớn có xu hướng dịch chuyển từ khu vực Nghệ An, Hà Tĩnh về phía Nam, tập trung tại các tỉnh, thành phố từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi. Một số nơi có khả năng xuất hiện mưa rất lớn, với lượng mưa phổ biến từ 150–350 mm, có nơi trên 500 mm.

Trung tâm cũng cảnh báo nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất tại khu vực từ Thanh Hóa đến Khánh Hòa, trong đó các địa phương từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi có nguy cơ cao. Trên các sông từ Quảng Trị đến Đắk Lắk, mực nước được dự báo có khả năng lên lũ; một số sông có thể đạt mức báo động 1, báo động 2 và trên báo động 2. Các đơn vị cần đặc biệt lưu ý nguy cơ ngập lụt, chia cắt giao thông và sạt lở tại khu vực miền núi, ven sông.

Đài Khí tượng Thủy văn Trung Bộ cơ bản thống nhất với nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đồng thời trao đổi, bổ sung thông tin về tình hình mưa tại các địa phương. 

Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp, Phó Cục trưởng Mai Văn Khiêm ghi nhận, đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự chủ động và quyết liệt của các đơn vị trong triển khai công tác phòng, chống thiên tai. Đồng chí nhấn mạnh, mặc dù những nhận định, thảo luận chuyên môn tại cuộc họp chưa cho thấy khả năng xuất hiện một tổ hợp thiên tai có mức độ nghiêm trọng như các trận lũ lịch sử, nhưng các đơn vị đã chủ động vào cuộc từ sớm, từ xa, triển khai đồng bộ các nhiệm vụ từ quan trắc, truyền tin đến dự báo, cảnh báo và thông tin kịp thời đến chính quyền địa phương.

Phó Cục trưởng lưu ý, diễn biến thiên tai hiện nay ngày càng phức tạp, bất thường và khó dự báo. Thực tế trong đêm trước cuộc họp cho thấy, mưa lớn có thể xuất hiện đột ngột, ngay cả khi các mô hình dự báo hiện đại cũng gặp khó khăn trong việc nhận diện, dự báo chính xác những diễn biến này. Do đó, mặc dù xác suất xảy ra một số tình huống thiên tai nguy hiểm có thể rất thấp, chỉ khoảng 1% hoặc 0,1%, nhưng tuyệt đối không được chủ quan và không thể loại trừ khả năng xảy ra. Các đơn vị cần nhận thức đầy đủ về nguy cơ, luôn duy trì trạng thái sẵn sàng và chủ động các phương án ứng phó.

Trên cơ sở đó, Phó Cục trưởng yêu cầu các đơn vị bám sát chỉ đạo của Bộ trưởng, của Bộ và Ban Chỉ đạo Trung ương; thường xuyên cập nhật, triển khai nghiêm túc các công điện, công văn chỉ đạo của cấp có thẩm quyền. Tổ chức trực ban nghiêm túc, theo dõi sát diễn biến thời tiết, thủy văn; khi phát hiện bất kỳ dấu hiệu thay đổi hoặc diễn biến bất thường nào cần kịp thời cập nhật bản tin dự báo, cảnh báo và thông tin ngay đến các cơ quan, đơn vị liên quan, đặc biệt là các cơ quan truyền thông, báo chí để thông tin nhanh chóng, chính xác đến người dân.

Một trong những nội dung được Phó Cục trưởng đặc biệt nhấn mạnh là yêu cầu từng bước chuyển đổi từ phương thức dự báo thiên tai truyền thống sang dự báo tác động. Đây là quá trình lâu dài, không thể thực hiện hoàn thiện trong thời gian ngắn, nhưng những kết quả bước đầu tại một số đơn vị đã cho thấy sự chuyển biến tích cực. 

Phó Cục trưởng đề nghị các đơn vị tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện phương pháp dự báo tác động; trong các bản tin dự báo, cảnh báo cần xác định rõ những khu vực cần tập trung theo dõi, những địa bàn có nguy cơ ngập lụt, những xã, phường có khả năng bị chia cắt do mưa lũ, cũng như các khu vực có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất. Việc cung cấp thông tin cần hướng đến xác định cụ thể đối tượng và phạm vi chịu tác động, thay vì chỉ dừng lại ở các thông tin về lượng mưa, mực nước hay cấp độ rủi ro thiên tai.

Đối với công tác quan trắc, Phó Cục trưởng lưu ý hiện vẫn còn một số trạm quan trắc gặp sự cố, trục trặc, ảnh hưởng đến việc thu thập và cung cấp số liệu phục vụ dự báo. Vì vậy, ông đề nghị Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia phối hợp với các Đài khí tượng thủy văn rà soát, trao đổi phương án và sớm khắc phục những tồn tại của mạng lưới trạm quan trắc, bảo đảm hệ thống hoạt động ổn định, liên tục, cung cấp đầy đủ số liệu phục vụ công tác dự báo, cảnh báo.

Về công tác truyền thông, Phó Cục trưởng đề nghị nhóm truyền thông của Cục tăng cường phối hợp với các đơn vị chuyên môn để thường xuyên cập nhật thông tin, bản tin dự báo, cảnh báo. Nội dung truyền thông cần bảo đảm kịp thời, chính xác, giúp các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương và người dân nắm bắt đầy đủ diễn biến thiên tai, chủ động triển khai các biện pháp phòng tránh, ứng phó phù hợp.

Kết luận nội dung chỉ đạo, Phó Cục trưởng Mai Văn Khiêm yêu cầu lãnh đạo các đơn vị tiếp tục bám sát tình hình thực tế, thực tiễn diễn biến thiên tai để chủ động chỉ đạo, tổ chức triển khai nhiệm vụ xuyên suốt từ công tác quan trắc, thu thập số liệu, truyền tin đến dự báo, cảnh báo. Đồng thời, phải duy trì nghiêm túc, liên tục chế độ trực ban, bố trí đầy đủ nhân lực theo các ca, kíp trực nhằm bảo đảm theo dõi thường xuyên, cập nhật kịp thời thông tin dự báo, cảnh báo và truyền tải nhanh chóng đến các cơ quan chính quyền, cộng đồng dân cư theo đúng quy trình, quy định.

Đồng chí nhấn mạnh, yêu cầu xuyên suốt là nâng cao tinh thần trách nhiệm, không chủ quan trước những diễn biến bất thường của thiên tai; tăng cường phối hợp giữa các đơn vị, nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo, đặc biệt là dự báo tác động, góp phần chủ động phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.