Cục Khí tượng Thủy văn họp dự báo áp thấp nhiệt đới, mưa, lũ và công tác chuẩn bị sẵn sàng ứng phó

Diễn biến áp thấp nhiệt đới và tình hình mưa

Báo cáo tại cuộc họp, ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia cho biết, sáng sớm 21/8, ATNĐ đã di chuyển vào khu vực Vịnh Bắc Bộ. Theo nhận định, khả năng ATNĐ mạnh lên thành bão là thấp. Do tác động của áp cao cận nhiệt đới chưa tiếp cận trực tiếp, ATNĐ có xu hướng di chuyển chậm, sau đó dịch chuyển ra phía ngoài.

Các mô hình dự báo cho thấy mưa lớn tập trung chủ yếu ở khu vực Đông Bắc Bộ, sau đó có xu hướng mở rộng xuống Thanh Hóa và khu vực phía Bắc Bắc Trung Bộ. Thời gian mưa lớn nhất được dự báo tập trung trong đêm 21/8 và ngày 22/8, sau đó mưa tại Bắc Bộ có xu hướng giảm dần.

Trong đợt mưa này, các khu vực Quảng Ninh, Hải Phòng, Lạng Sơn, phía Đông tỉnh Bắc Ninh, ven biển Hưng Yên và Ninh Bình có khả năng xảy ra mưa to đến rất to. Đặc biệt, khu vực Đông Bắc, vùng núi Cao Bằng, Lạng Sơn và vùng núi Quảng Ninh có nguy cơ xảy ra mưa lớn cục bộ, lũ quét và sạt lở đất. Tại Bắc Trung Bộ, mưa có thể tập trung tại Nghệ An, Hà Tĩnh.

Về thủy triều, trong thời gian từ ngày 21-24/8, thủy triều tại Hòn Dấu đang trong giai đoạn triều trung bình và có xu hướng tăng. Khu vực ven biển từ Quảng Ninh đến Ninh Bình có khả năng xuất hiện nước dâng do ATNĐ với độ cao lớn nhất khoảng 0,1-0,2 m.

Các khu vực neo đậu tàu thuyền, nuôi trồng thủy sản, tuyến đê, kè biển từ Quảng Ninh đến Ninh Bình có khả năng chịu tác động của gió mạnh, sóng lớn, cần chủ động các phương án bảo đảm an toàn.

Nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập lụt

Về thủy văn, sáng 21/8, mực nước thượng lưu các sông khu vực Bắc Bộ có dao động; mực nước hạ lưu sông Hồng tại trạm Hà Nội đang lên chậm và dưới mức báo động 1.

Trong những ngày tới, nguy cơ cao xảy ra ngập lụt tại các vùng trũng thấp ven sông, khu vực đô thị thuộc Đông Bắc Bộ; đồng thời cần đề phòng lũ quét, sạt lở đất trên các sườn dốc tại khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ.

Phát biểu tại cuộc họp, đại diện Viện Khoa học KTTV, Môi trường và Biển, cho biết các điều kiện nhiệt, ẩm hiện khá thuận lợi cho quá trình phát triển mây đối lưu, đặc biệt trong bối cảnh nhiệt độ mặt nước biển tại Vịnh Bắc Bộ còn cao. Trọng tâm mưa được nhận định tại khu vực Đông Bắc, nhất là Cao Bằng, Lạng Sơn và vùng núi Quảng Ninh, tiềm ẩn nguy cơ mưa lớn, lũ quét; ngoài ra, mưa cũng có thể tập trung tại khu vực Bắc Trung Bộ, đặc biệt là Nghệ An và Hà Tĩnh.

Nhận định thêm về áp thấp nhiệt đới, ông Hoàng Phúc Lâm, phó Giám đốc Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia đánh giá khả năng áp thấp nhiệt đới mạnh lên thành bão ở thời điểm hiện tại là tương đối thấp, khó xảy ra hơn so với đánh giá ngày hôm qua. Dù nhiệt độ nước biển vẫn duy trì ở mức cao, nhưng do độ đứt gió hôm nay bắt đầu tăng, hoàn lưu của áp thấp bị đẩy lệch hoàn toàn về phía Tây. Bên cạnh đó, do toàn bộ áp cao cận nhiệt không tiếp cận được vào áp thấp nhiệt đới nên tốc độ di chuyển của hệ thống này khá chậm và không có quỹ đạo rõ ràng. Vì thiếu sự tương tác với các hệ thống thời tiết phía ngoài, áp thấp nhiệt đới sẽ có quá trình dịch chuyển dần lên phía trên và ra ngoài. Đối với các tác động thời tiết, trọng tâm cần chú ý nhất là mưa, trong khi gió chủ yếu duy trì ở mức cấp 6 – cấp 7 (mức áp thấp nhiệt đới). So với bản tin ngày hôm qua, dự báo mưa mới nhất đã có sự điều chỉnh đáng kể. Trọng tâm mưa lớn hiện nay tập trung vào vùng Đông Bắc Bộ, đặc biệt là các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Hải Phòng, sau đó mở rộng xuống Thanh Hóa và phía Bắc Nghệ An. Ngược lại, khu vực vùng núi phía Bắc, Việt Bắc và Tây Bắc ghi nhận lượng mưa rất ít. Đợt mưa cao điểm này dự kiến diễn ra trong ngày, đêm nay và kéo dài sang ngày mai. Từ chiều mai, khi áp thấp nhiệt đới di chuyển ra ngoài và hoàn lưu bớt lệch hơn, mưa tại Bắc Bộ sẽ bắt đầu giảm. Theo xu hướng hiện tại, áp thấp nhiệt đới sẽ di chuyển lên phía Bắc Trung Quốc rồi suy yếu dần. Các đợt mưa sau đó có thể vẫn kéo dài nhưng cường độ sẽ không gay gắt bằng giai đoạn cao điểm trong ngày, đêm nay và ngày mai.

Phát biểu tại cuộc họp, ông Võ Văn Hoà, Giám đốc Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Bắc Bộ cho biết các đơn vị đều thống nhất với nội dung bản tin dự báo thời tiết. Đợt mưa lớn lần này chủ yếu tác động và làm tăng nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất tại các khu vực trọng điểm. Thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Cục, Đài KTTV Bắc Bộ đang rà soát, bám sát các công trình trọng điểm có rủi ro cao. Trọng tâm mưa lớn dự kiến tập trung tại các tỉnh miền núi, khu vực Đồng bằng Bắc Bộ và Thanh Hóa, gây ảnh hưởng lớn đến sản xuất nông nghiệp. Đợt mưa dự kiến cao điểm trong các ngày 21–22 và có thể kéo dài sang ngày 23–24, đòi hỏi các đơn vị tiếp tục theo dõi sát sao để cung cấp thông tin đánh giá tác động phù hợp cho từng địa phương.

Tăng cường quan trắc, cảnh báo và truyền thông

Ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia nhận định quỹ đạo của ATNĐ vẫn còn diễn biến phức tạp, đặc biệt lưu ý cảnh báo thời tiết xấu, gió mạnh, sóng lớn gây nguy hiểm cho tàu thuyền trên khu vực vịnh Bắc Bộ. Do đó các đơn vị cần liên tục cập nhật tình hình và tăng cường cảnh báo, đặc biệt đối với khu vực Vịnh Bắc Bộ và Đông Bắc Bộ. Ông cũng đề nghị rà soát, bảo đảm mạng lưới quan trắc hoạt động thông suốt; đồng thời thiết lập ngay cơ chế cảnh báo lỗi tự động để kịp thời phát hiện, khắc phục các sự cố gây đứt gãy dữ liệu, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành và dự báo. 

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Cục trưởng Hoàng Đức Cường nhấn mạnh yêu cầu tăng cường giám sát, chủ động cảnh báo sớm tình hình mưa, lũ trong bối cảnh thời tiết đang diễn biến phức tạp. Lượng mưa có thể rất lớn cục bộ, đặc biệt trong đêm và sáng, do đó các đơn vị từ Trung ương đến địa phương phải tổ chức trực ban nghiêm túc, bám sát diễn biến hình thế thời tiết và phát tin cảnh báo ngay khi xuất hiện dấu hiệu nguy hiểm.

Phó Cục trưởng cũng yêu cầu các đơn vị chủ động, linh hoạt huy động lực lượng quan trắc thủ công trong trường hợp các trạm đo tự động gặp sự cố; tuy nhiên, phải đặt an toàn tính mạng của quan trắc viên lên hàng đầu. Về công tác truyền thông, Phó Cục trưởng yêu cầu chủ động cung cấp thông tin. Các đơn vị dự báo cần cập nhật liên tục, kịp thời cho các cơ quan báo chí, bảo đảm diễn biến thời tiết nguy hiểm được truyền tải nhanh chóng, chính xác đến người dân.“Mọi nỗ lực theo dõi, dự báo và cảnh báo phải hướng đến mục tiêu cốt lõi là phục vụ nhân dân, chủ động phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản”, Phó Cục trưởng Hoàng Đức Cường nhấn mạnh.